Pepijn van der Gulden, journalist. Meer info

Politicoloog en socioloog, werkt bij Quest. Dat blad vol weetjes.

Denkt, draalt, dwaalt, zo nu en dan ook in tekstvorm – serieus of licht.
Dit is mijn archief. (vroeger was alles beter, maar ik niet)

Mail meStalk me


Nieuws, columns, analyses, gebbetjes

Inhoudsopgave

Navigeer met pijltjestoetsen


Dit stuk is geplaatst op
8/04/2015 om 11:02

Delen delen delen!

Frietje

Films zijn aangrijpender als je jezelf herkent. Dat bewees Still Alice. Op het eerste gezicht zijn de overeenkomst tussen mij en de hoofdrolspeelster niet al te groot, maar toch werd ik gegrepen.

Ik bezocht de avondvoorstelling in een klassiek cinematheater. In de foyer aangekomen en met het kaartje al in mijn hand, herinnerde ik me dat ik honger had. Snel naar buiten voor een frietje om de hoek. Speciaal, met curry, graag. Reken na het eten maar af. Naar binnen schrokken om de voorstelling nog te halen.

De laatste curryresten van mijn voortanden likkend, kies ik een plek tussen de andere bioscoopbezoekers. Op het doek verschijnt Alice, passioneel gespeeld door Julianne Moore. Een eloquente hoogleraar lexicologie die, zo heet dat nu eenmaal, midden in het leven staat. Het brein kent voor haar geen geheimen.

Kort na haar vijftigste merkt Alice dat haar geheugen verslechtert. Het begint met één vergeten woord, lexicon – kan gebeuren natuurlijk, maar de teruggang blijkt snel en onverbiddelijk. Het blijft niet bij woorden. Een arts stelt al snel de diagnose: Alzheimer.

Een gigantische klap. Plots moet Alice haar succesvolle carrière opgeven. Raakt ze vervreemd van haar man en kinderen. Probeert ze het naderend onheil te ontkennen. Wordt angstig. Raakt onthutst door haar eigen falen.

Alice verliest de controle over haar meest waardevolle bezit, haar intellect. In hoog tempo verandert ze van levenslustige vijftiger in een wandelend wrak. Eerst raakt ze de weg kwijt op straat, vervolgens verdwaalt ze in haar woorden en uiteindelijk is ze zoek in eigen huis. Zo vormt zelfs haar eigen familie een doolhof.

Beseffend dat ze zo niet leven kan, filmt Alice in een vroeg Alzheimer-stadium een zelfmoordadvies voor haar toekomstige, ontzielde zelf. ‘Zodra je de naam van je eigen dochter niet meer weet, moet je de pot zware pijnstillers uit de lade in mijn slaapkamer pakken en de inhoud volledig doorslikken, Alice. Voor je eigen bestwil.’

Dat moment breekt aan. In een uiterst confronterende eindscène vindt de inmiddels volledig verloren Alice de zelfmoordvideo bij toeval op haar computer terug. Ze kan het advies nauwelijks meer volgen. Steeds opnieuw speelt ze de beelden af om verder te komen in het duizelingwekkend ingewikkelde stappenplan.

‘Loop naar je slaapkamer en ga naar de ladekast.’ Ik ben zojuist de trap op gelopen, maar wat doe ik eigenlijk boven? Ik zat toch achter de computer? Nog maar eens op mijn laptop kijken.
‘Loop naar je slaapkamer en ga naar de ladekast.’ Ik moet boven zijn en iets met deze kast doen, maar ik weet niet wat. Ik neem de laptop maar mee naar boven.
‘Pak achterin de bovenste la de pot met pillen.’ Hee, in deze kast staat een pot met pillen. Wat moet ik daar eigenlijk mee?
‘Neem de pillen mee naar de badkamer.’ Wat doe ik in de badkamer met deze pillen? … Ha, er staat een filmpje op mijn laptop open. Even kijken wat daar te zien is.
‘Slik de pillen met een grote slok water door en ga op bed liggen.’ Waarom heb ik eigenlijk dit glas gevuld met water?

Als kijker raak ik verstrikt. Bewust heeft oude Alice gekozen voor dit pad, maar de nieuwe Alice jaagt zichzelf onbewust de dood in. Een verscheurend besef. Ga zo door, Alice! Mens, laat die pillen toch vallen! Wat een onmenselijke tragiek. Kippenvel in de hele zaal.

Plots word ik afgeleid. Tijdens de cruciale seconden schiet me te binnen: ‘Ik heb helemaal niet voor dat frietje betaald!’ Glad vergeten.




Gefeliciteerd, u bent de eerste die deze site heeft uitgelezen! U wint een geheel verzorgde midweek Vlieland. Mail mij met als onderwerp 'Ik heb tijd over' om uw prijs te innen. (enkel geldig als u niet stiekem stukjes hebt overgeslagen!)