Pepijn van der Gulden, journalist. Meer info

Politicoloog en socioloog, werkt bij Quest. Dat blad vol weetjes.

Denkt, draalt, dwaalt, zo nu en dan ook in tekstvorm – serieus of licht.
Dit is mijn archief. (vroeger was alles beter, maar ik niet)

Mail meStalk me


Nieuws, columns, analyses, gebbetjes

Inhoudsopgave

Navigeer met pijltjestoetsen


Dit stuk is geplaatst op
24/12/2014 om 6:00

Delen delen delen!

Volkskrant-logo
woensdag 24 december 2014

Mieren houden liefst links

Van onze verslaggever
Pepijn van der Gulden

Niet alleen de mens heeft een voorkeursrichting. Dat geldt ook voor dieren. Zelfs voor de mier. Vermoedelijk helpt het tegen verdwalen.

Mieren gaan liever naar links. Zodra ze op onbekend terrein een richting moeten kiezen, slaan ze eerder linksaf dan rechtsaf. Maar als ze eenmaal gedwongen worden naar rechts te gaan, houden ze die richting vervolgens wel aan. Dat schrijven Britse onderzoekers deze week inhet tijdschrift Biology Letters.

Dat is meer dan een interessant feitje voor Kerstavond, zegt zoƶloog Menno Schilthuizen van Naturalis. 'Een voorkeur voor links lijkt een sociale strategie te zijn. Het voorkomt dat groepen uit elkaar vallen door in verschillende richtingen te gaan. Hun hersenen zijn blijkbaar aangepast aan de sociale leefomstandigheden.'

Voor het mierenonderzoek werd een kunstmatig doolhof gebouwd, met aftakkingen waar mieren moesten kiezen naar links of naar rechts te gaan. Als ze om binnen te komen rechtsaf moesten, dan hielden ze die richting gewoonlijk aan. Dat vasthouden aan eenzelfde richting helpt mogelijk bij het verkennen van doolhofachtig nieuw terrein. Door bij keuzemomenten steeds dezelfde richting te kiezen, verkennen de mieren een groot oppervlak en komen ze op den duur weer bij een uitgang terecht.

Dat dieren links-rechtsvoorkeuren hebben is relatief nieuwe kennis, stelt Schilthuizen. 'Zo'n twintig jaar geleden dachten we nog dat alleen mensen en enkele zoogdieren zich specialiseren. Nu blijkt steeds vaker dat ook veel ongewervelde dieren een voorkeur hebben.' Dat benut ook de hersencapaciteit beter.

In de voorkeur voor links zou meespelen dat mieren hun linkeroog vooral inzetten voor gevaarherkenning, wat handig is bij het verkennen van onbekend gebied. De vinding sluit aan op de neiging van mieren bij gevaar naar links te draaien, zegt Boudewijn Heuts, die aan de Universiteit van Amsterdam gedragsonderzoek deed bij de dieren. 'Bij sommige miersoorten is de rechterpoot korter en krachtiger, waardoor ze in alarmsituaties sneller naar links kunnen draaien.'

Overigens heeft links niet altijd de voorkeur. Heuts beschreef hoe mieren op een mierenroute bij drukte vanuit beide richtingen naar rechts uitwijken, waardoor een soort rijbanen ontstaan en botsingen worden voorkomen.




Gefeliciteerd, u bent de eerste die deze site heeft uitgelezen! U wint een geheel verzorgde midweek Vlieland. Mail mij met als onderwerp 'Ik heb tijd over' om uw prijs te innen. (enkel geldig als u niet stiekem stukjes hebt overgeslagen!)